Jaki kurs Excela polecacie? Najlepsze szkolenia dla kariery

Asia Malińska

Wybór odpowiedniego szkolenia z arkuszy kalkulacyjnych determinują cele zawodowe, aktualny poziom zaawansowania oraz oczekiwana forma nauki. Efektywna nauka tego oprogramowania pozwala na znaczną automatyzację procesów biznesowych i przyspiesza analizę danych nawet o 60%. Wybór właściwej ścieżki edukacyjnej skraca czas osiągnięcia biegłości w tworzeniu złożonych modeli finansowych i raportów.

Spis treści
Najważniejsze wnioskiDlaczego wybór odpowiedniego kursu Excela zmienia perspektywy zawodowe?Jakie poziomy zaawansowania wyróżnia się w profesjonalnych szkoleniach?Na jakie certyfikaty warto zwrócić uwagę przy wyborze kursu?Jak zweryfikować jakość szkolenia przed podjęciem decyzji?Czy szkolenia online dorównują jakością szkoleniom stacjonarnym?Jak wygląda proces uczenia się zaawansowanej automatyzacji w Excelu?Na jakie aspekty techniczne należy zwrócić uwagę podczas nauki formuł?Jakie są najczęstsze błędy podczas wyboru szkolenia z Excela?Jak długo trwa proces osiągnięcia biegłości w Excelu?Dlaczego analiza danych jest fundamentem nowoczesnej edukacji w Excelu?Jak utrzymać motywację podczas długiego procesu uczenia się Excela?Jakie trendy w szkoleniach z Excela obserwuje się w 2026 roku?PodsumowanieNajczęściej zadawane pytania (FAQ)Jaki poziom zaawansowania Excela jest niezbędny w pracy kosztorysanta budowlanego?Czy warto uczyć się języka VBA w Excelu, czy lepiej postawić na Power Query?Ile czasu średnio zajmuje opanowanie Excela na poziomie średniozaawansowanym?Czy certyfikat Microsoft Office Specialist (MOS) zwiększa szanse na rynku pracy w branży technicznej?Jakie funkcje Excela są kluczowe dla inżyniera zarządzającego projektem (Project Manager)?Czy kursy Excela online są tak samo wartościowe jak szkolenia stacjonarne?Czy Power BI to kolejny krok po opanowaniu Excela, czy zupełnie inne narzędzie?Jaką wersję Excela wybrać do profesjonalnej nauki?Czy warto uczyć się Excela z kursów na YouTube, czy lepiej wybrać płatne szkolenie?Jakie są najczęstsze błędy popełniane przez inżynierów podczas tworzenia arkuszy kalkulacyjnych?Czy kursy Excela dla finansistów przydadzą się w branży budowlanej?Jak zweryfikować jakość szkolenia z Excela przed zakupem?Czy umiejętność obsługi Tabel Przestawnych jest jeszcze wymagana, czy wystarczą nowsze funkcje?Jak uczyć się Excela, by szybko przekładało się to na efektywność w pracy inżyniera?Czy znajomość formatowania warunkowego jest ważna dla inżyniera budownictwa?

Najważniejsze wnioski

  • Wybór szkolenia musi być skorelowany z obecnym poziomem wiedzy użytkownika, od podstaw po zaawansowane skrypty VBA.
  • Certyfikacja Microsoft Office Specialist (MOS) stanowi uznawany na całym świecie standard potwierdzający kompetencje w pakiecie Office.
  • Praktyczne projekty oparte na rzeczywistych danych zwiększają retencję wiedzy o 40% w porównaniu do teoretycznych wykładów.
  • Znajomość zaawansowanych funkcji, takich jak Power Query, jest niezbędna do efektywnego przetwarzania dużych zbiorów informacji.
  • Wybór metody nauki powinien uwzględniać indywidualne preferencje między nauką synchroniczną z trenerem a dostępem do materiałów wideo.
  • Regularna praktyka jest niezbędna do utrwalenia umiejętności pisania skomplikowanych formuł tablicowych oraz pracy z modelami danych.

Dlaczego wybór odpowiedniego kursu Excela zmienia perspektywy zawodowe?

Dobrze dobrany kurs otwiera drzwi do stanowisk analitycznych, finansowych i zarządczych, zwiększając rynkową wartość pracownika. Specjaliści biegle posługujący się arkuszami kalkulacyjnymi mogą liczyć na średnie wynagrodzenie wyższe o około 15-20% w porównaniu do osób z podstawową znajomością tego narzędzia. Umiejętność sprawnego manipulowania danymi w środowisku biznesowym 2026 roku staje się fundamentem pracy w niemal każdym sektorze gospodarki.

Edukacja w tym obszarze nie ogranicza się wyłącznie do wpisywania danych, lecz obejmuje rozumienie logiki programowania procesów. Profesjonalny kurs dostarcza wiedzy, która pozwala na tworzenie dashboardów wizualizujących wyniki operacyjne w czasie rzeczywistym. Dzięki temu pracodawcy mogą szybciej podejmować decyzje strategiczne oparte na precyzyjnych wyliczeniach, a nie na intuicji.

Jakie poziomy zaawansowania wyróżnia się w profesjonalnych szkoleniach?

Poziom podstawowy koncentruje się na opanowaniu interfejsu, podstawowych formułach matematycznych oraz formatowaniu komórek w celu zwiększenia czytelności danych. Uczestnicy poznają operacje na zakresach, sortowanie oraz filtrowanie, co stanowi absolutną podstawę dla każdego pracownika biurowego. Po ukończeniu tego etapu użytkownik swobodnie tworzy proste zestawienia operacyjne oraz czytelne tabele.

Poziom średniozaawansowany wprowadza zaawansowane funkcje wyszukiwania, takie jak WYSZUKAJ.PIONOWO oraz nowsze funkcje tablicowe, np. X.WYSZUKAJ. Uczestnicy uczą się budować tabele przestawne, które pozwalają na wielowymiarową analizę zbiorów danych w ciągu kilku sekund. W tym punkcie szkolenia nacisk położony jest na automatyzację powtarzalnych czynności przy użyciu prostych narzędzi wbudowanych w program.

Poziom zaawansowany to domena modelowania danych, zaawansowanej automatyzacji za pomocą języka Visual Basic for Applications (VBA) oraz wykorzystania narzędzi Power Query i Power Pivot. Użytkownik potrafi łączyć dane z wielu zewnętrznych źródeł, tworzyć skomplikowane algorytmy przeliczeniowe i projektować zaawansowane narzędzia wspierające decyzje biznesowe. Ten stopień biegłości jest kluczowy dla analityków danych oraz osób pracujących w działach Controlling.

"Dla profesjonalisty operującego na dużych zbiorach danych, biegłość w języku DAX oraz zaawansowanych funkcjach Power Query stanowi dziś o różnicy między rzemieślnikiem a ekspertem, potrafiącym tworzyć skalowalne modele analityczne."

Na jakie certyfikaty warto zwrócić uwagę przy wyborze kursu?

Certyfikat Microsoft Office Specialist (MOS) pozostaje globalnym standardem potwierdzającym umiejętności użytkownika na określonym poziomie biegłości. Egzamin ten sprawdza wiedzę w warunkach symulowanego środowiska, wymuszając na kandydacie rozwiązanie konkretnych problemów w ograniczonym czasie. Posiadanie takiego dokumentu jest szczególnie cenione w międzynarodowych korporacjach i instytucjach finansowych.

Oprócz certyfikacji producenta oprogramowania, wartościowe są również dyplomy renomowanych platform edukacyjnych współpracujących z uznanymi ekspertami rynkowymi. Warto sprawdzać, czy dany kurs oferuje weryfikację umiejętności poprzez praktyczne egzaminy, a nie jedynie teoretyczne testy wyboru. Uznawane na rynku certyfikaty, często weryfikowalne online, znacząco podnoszą prestiż CV podczas procesów rekrutacyjnych.

Rodzaj certyfikatu Poziom wiedzy Główna wartość rynkowa
Microsoft MOS Associate Podstawowy/Średni Uznawany standard globalny
Microsoft MOS Expert Zaawansowany Potwierdzenie biegłości eksperckiej
Certyfikat uczelni/trenera Zależny od kursu Potwierdzenie ukończenia szkolenia

Jak zweryfikować jakość szkolenia przed podjęciem decyzji?

Weryfikacja jakości szkolenia powinna opierać się na analizie sylabusa oraz opinii uczestników z ostatnich miesięcy. Istotne jest, aby sprawdzić, czy program obejmuje najnowsze funkcje programu, takie jak dynamiczne tablice wprowadzane w wersjach Excel 365. Szkolenia, które opierają się na przestarzałych wersjach oprogramowania, nie dostarczą niezbędnej wiedzy potrzebnej do efektywnej pracy w nowoczesnym środowisku biurowym.

Warto również zweryfikować doświadczenie dydaktyczne trenera oraz sprawdzić, czy posiada on rzeczywiste portfolio projektów biznesowych, w których wykorzystywał narzędzia omawiane na kursie. Dostęp do nagrań szkoleniowych po jego zakończeniu pozwala na utrwalenie wiedzy i powrót do trudniejszych zagadnień w razie potrzeby. Najlepsze szkolenia oferują również wsparcie merytoryczne po zakończeniu kursu, co pozwala rozwiązywać problemy napotykane podczas pracy własnej.

Moim zdaniem, inwestycja w kursy skupione na Power Query i modelowaniu danych daje szybszy zwrot dla kariery niż nauka dziesiątek rzadko używanych funkcji.

— Redakcja

Czy szkolenia online dorównują jakością szkoleniom stacjonarnym?

Nowoczesne szkolenia online, prowadzone w formie live-webinarów, zapewniają porównywalną interakcję z trenerem jak sesje stacjonarne. Uczestnik ma możliwość udostępnienia ekranu, zadawania pytań na bieżąco oraz rozwiązywania ćwiczeń pod nadzorem instruktora. Ta forma nauki jest szczególnie efektywna dla osób ceniących elastyczność czasową oraz możliwość pracy na własnym stanowisku komputerowym.

Kursy oparte na nagranych materiałach wideo pozwalają natomiast na naukę we własnym tempie, co jest istotne przy przyswajaniu złożonych koncepcji technicznych. Możliwość wielokrotnego odtwarzania trudniejszych fragmentów lekcji znacząco zwiększa poziom przyswajania wiedzy teoretycznej. Wybór między tymi formami zależy od preferowanego stylu uczenia się oraz stopnia samodyscypliny uczestnika.

Jak wygląda proces uczenia się zaawansowanej automatyzacji w Excelu?

Nauka automatyzacji zaczyna się od zrozumienia mechanizmu rejestrowania makr, co pozwala na zapisanie powtarzalnych czynności jako sekwencji komend. Następnym krokiem jest analiza wygenerowanego kodu w języku VBA, co umożliwia edycję skryptów i dostosowanie ich do dynamicznie zmieniających się danych. To przejście od rejestratora do ręcznego pisania kodu jest przełomem w produktywności każdego analityka.

Kolejnym etapem jest zgłębienie zaawansowanych technik Power Query, które służą do pobierania, przekształcania i łączenia danych z wielu rozproszonych źródeł. Użytkownik uczy się tworzenia procesów ETL (Extract, Transform, Load), które całkowicie eliminują potrzebę ręcznego kopiowania i wklejania danych między plikami. Dzięki tej wiedzy praca, która wcześniej zajmowała kilka godzin dziennie, może zostać skrócona do kliknięcia przycisku odświeżania.

"Automatyzacja procesów przy użyciu Power Query nie jest jedynie kwestią oszczędności czasu, ale przede wszystkim drastycznego zmniejszenia ryzyka błędów ludzkich, które w tradycyjnych arkuszach są nieuniknione."

Na jakie aspekty techniczne należy zwrócić uwagę podczas nauki formuł?

Jaki kurs Excela polecacie? Najlepsze szkolenia dla kariery

Głębokie zrozumienie formuł wymaga poznania logiki działań tablicowych, gdzie jedna funkcja przetwarza cały zakres danych jednocześnie. Zamiast budować setki powtarzalnych komórek, użytkownik tworzy inteligentne mechanizmy reagujące na zmiany w całym zbiorze wejściowym. Ta umiejętność drastycznie zwiększa wydajność arkusza, redukując jego wagę i przyspieszając czas przeliczania skomplikowanych zależności.

Istotne jest także opanowanie funkcji logicznych i tekstowych, które pozwalają na inteligentne manipulowanie danymi w zależności od spełnionych warunków. Profesjonalny kurs powinien kłaść nacisk na tworzenie formuł zagnieżdżonych w sposób przejrzysty i łatwy do późniejszej edycji przez inne osoby. Dobrze skonstruowany arkusz to taki, który jest czytelny dla współpracowników, co stanowi fundament pracy zespołowej w biznesie.

Jakie są najczęstsze błędy podczas wyboru szkolenia z Excela?

Najczęstszym błędem jest wybór kursu o zbyt wysokim poziomie trudności bez uprzedniego utrwalenia podstaw. Skutkuje to frustracją uczestnika i porzuceniem nauki, ponieważ brak solidnych fundamentów uniemożliwia zrozumienie zaawansowanych koncepcji. Przed zapisem na szkolenie należy obiektywnie ocenić własne umiejętności przy pomocy testów sprawdzających dostępnych online.

Kolejnym problemem jest ignorowanie praktycznego aspektu szkolenia na rzecz czysto teoretycznego przyswajania wiedzy. Kurs bez pracy na rzeczywistych bazach danych, które zawierają błędy i nieścisłości, nie przygotowuje do pracy w środowisku biznesowym. Warto wybierać szkolenia, które oferują dostęp do projektów case study odzwierciedlających realne wyzwania, z jakimi mierzą się firmy w 2026 roku.

Jak długo trwa proces osiągnięcia biegłości w Excelu?

Proces osiągnięcia biegłości w Excelu jest ciągły i zależy od intensywności praktyki oraz złożoności realizowanych projektów. Podstawy można opanować w czasie około 20-30 godzin intensywnej nauki, co pozwala na samodzielną pracę z danymi. Osiągnięcie poziomu eksperckiego, pozwalającego na projektowanie złożonych systemów analitycznych, wymaga zazwyczaj od 200 do 500 godzin systematycznej praktyki.

Ważnym czynnikiem jest tutaj regularność – codzienna praca z arkuszem przynosi znacznie lepsze efekty niż okazjonalne, wielogodzinne sesje nauki. Warto również poświęcić czas na śledzenie nowości i aktualizacji wprowadzanych przez Microsoft, gdyż program ten dynamicznie ewoluuje. Długofalowy rozwój wymaga nastawienia na ciągłe doskonalenie i ciekawość nowych funkcjonalności.

Dlaczego analiza danych jest fundamentem nowoczesnej edukacji w Excelu?

Współczesne szkolenia coraz częściej odchodzą od nauki "przycisków" na rzecz nauki metodologii analizy danych biznesowych. Uczestnicy uczą się, jak zadawać pytania do danych, jak identyfikować trendy i jak wyciągać wnioski biznesowe z surowych tabel. To przejście od technicznego "jak to zrobić" do analitycznego "dlaczego to robimy" tworzy przewagę konkurencyjną na rynku pracy.

Analiza danych w Excelu 2026 obejmuje również podstawy wizualizacji informacji, czyli tworzenie czytelnych wykresów i pulpitów menedżerskich. Dobrze zaprojektowany raport powinien w ciągu 5 sekund przekazać najważniejsze informacje decydentom, bez konieczności dogłębnej analizy każdej komórki. Umiejętność syntezy danych i prezentowania ich w zrozumiałej formie jest niezwykle poszukiwana w każdej organizacji.

Jak utrzymać motywację podczas długiego procesu uczenia się Excela?

Utrzymanie wysokiego poziomu motywacji podczas nauki Excela najlepiej wspiera realizacja własnych, praktycznych projektów. Zastosowanie nowo poznanych funkcji do rozwiązania realnego problemu z pracy lub codziennego życia daje natychmiastową satysfakcję i utrwala wiedzę. Zamiast rozwiązywać abstrakcyjne zadania, warto stworzyć narzędzie, które autentycznie usprawni codzienną pracę.

Budowanie społeczności osób uczących się oraz wymiana doświadczeń również znacząco wpływają na systematyczność. Udział w grupach dyskusyjnych, rozwiązywanie wyzwań publikowanych online oraz dzielenie się własnymi rozwiązaniami to sposoby na utrzymanie zaangażowania. Wymiana wiedzy z innymi pasjonatami często otwiera oczy na alternatywne sposoby rozwiązania tych samych problemów.

Jakie trendy w szkoleniach z Excela obserwuje się w 2026 roku?

W 2026 roku szkolenia stawiają na coraz większą integrację Excela z chmurą Microsoft 365 oraz narzędziami Power Platform. Uczestnicy uczą się, jak automatyzować przepływy pracy między arkuszem a aplikacjami takimi jak Power Automate. Ta synergia pozwala tworzyć zaawansowane ekosystemy pracy, które wykraczają daleko poza tradycyjne możliwości pojedynczego pliku.

Obserwuje się również wzrost zainteresowania szkoleniami z zakresu współpracy w czasie rzeczywistym oraz bezpieczeństwa danych w chmurze. Użytkownicy muszą wiedzieć, jak zarządzać dostępem do plików, chronić wrażliwe dane i efektywnie współpracować z zespołami rozproszonymi geograficznie. Nowoczesne szkolenie to takie, które uwzględnia te wszystkie aspekty pracy w zespole hybrydowym.

Podsumowanie

Wybór odpowiedniego szkolenia z Excela to strategiczna inwestycja, która znacząco wpływa na efektywność pracy i ścieżkę awansu zawodowego. Niezależnie od poziomu zaawansowania, warto stawiać na kursy oparte na praktycznym zastosowaniu narzędzi w rzeczywistych scenariuszach biznesowych. Kluczowe jest ciągłe doskonalenie umiejętności, w tym szczególnie w zakresie automatyzacji, modelowania danych i pracy z nowoczesnymi funkcjami chmurowymi. Wybranie certyfikowanej ścieżki edukacyjnej potwierdzonej rzetelną weryfikacją wiedzy stanowi najlepszą gwarancję wysokiej jakości nauki. Regularność praktyki oraz nastawienie na analityczne rozwiązywanie problemów to ostateczne czynniki decydujące o sukcesie w opanowaniu tego niezwykle wszechstronnego oprogramowania.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Jaki poziom zaawansowania Excela jest niezbędny w pracy kosztorysanta budowlanego?

Kosztorysant musi płynnie operować funkcjami wyszukiwania (WYSZUKAJ.PIONOWO, X.WYSZUKAJ) oraz tabelami przestawnymi do agregacji danych z przedmiarów. Kluczowa jest również znajomość formatowania warunkowego do wizualizacji przekroczeń budżetowych oraz umiejętność tworzenia arkuszy zabezpieczonych przed edycją.

Czy warto uczyć się języka VBA w Excelu, czy lepiej postawić na Power Query?

W nowoczesnej analizie danych Power Query jest znacznie bardziej intuicyjne i wydajne do automatyzacji importu oraz czyszczenia danych z systemów klasy ERP. VBA pozostaje przydatne tylko w specyficznych sytuacjach, gdzie wymagana jest interakcja z interfejsem użytkownika lub bardzo złożona logika niestandardowa.

Ile czasu średnio zajmuje opanowanie Excela na poziomie średniozaawansowanym?

Przy systematycznej pracy, obejmującej 4-6 godzin nauki tygodniowo, poziom średniozaawansowany osiągniesz w około 2-3 miesiące. Kluczowe jest przejście od prostych obliczeń do pracy z dużymi zbiorami danych, funkcjami logicznymi oraz narzędziami do analizy danych.

Czy certyfikat Microsoft Office Specialist (MOS) zwiększa szanse na rynku pracy w branży technicznej?

Certyfikat MOS jest potwierdzeniem biegłości narzędziowej i buduje wiarygodność u rekruterów w korporacjach oraz dużych firmach inżynieryjnych. Choć doświadczenie praktyczne zawsze wygrywa, certyfikat ten stanowi silny atut przy braku udokumentowanego stażu w pracy z danymi.

Jakie funkcje Excela są kluczowe dla inżyniera zarządzającego projektem (Project Manager)?

PM powinien biegle używać funkcji daty (DNI.ROBOCZE, DATA.RÓŻNICA) do harmonogramowania oraz funkcji logicznych (JEŻELI, ORAZ, LUB) do monitorowania kamieni milowych. Niezbędna jest także umiejętność tworzenia dynamicznych wykresów Gantta oraz raportów typu dashboard.

Czy kursy Excela online są tak samo wartościowe jak szkolenia stacjonarne?

Kursy online oferują większą elastyczność i często dostęp do materiałów szkoleniowych w formie gotowych plików ćwiczeniowych, co jest kluczowe dla utrwalenia wiedzy. Szkolenia stacjonarne warto wybrać tylko wtedy, gdy wymagany jest bezpośredni kontakt z trenerem w celu rozwiązania specyficznych problemów z firmowych arkuszy.

Czy Power BI to kolejny krok po opanowaniu Excela, czy zupełnie inne narzędzie?

Power BI to naturalna kontynuacja dla osób, które wyrosły z możliwości Excela w zakresie wizualizacji danych. Oparty jest na tym samym silniku Power Query i języku DAX, więc nauka Excela jest najlepszym fundamentem pod profesjonalną analitykę biznesową.

Jaką wersję Excela wybrać do profesjonalnej nauki?

Zdecydowanie rekomenduję Microsoft 365, ponieważ zawiera on najnowsze funkcje tablicowe (dynamic arrays), takie jak FILTRUJ, UNIKATOWE czy SORTUJ. Te funkcje drastycznie upraszczają pracę i zastępują wiele tradycyjnych, żmudnych metod obliczeniowych.

Czy warto uczyć się Excela z kursów na YouTube, czy lepiej wybrać płatne szkolenie?

Darmowe tutoriale są świetne do nauki konkretnych funkcji, ale zazwyczaj brakuje im spójnej ścieżki dydaktycznej i weryfikacji wiedzy. Płatne szkolenia oferują ustrukturyzowany proces nauki oraz wsparcie merytoryczne, co znacznie skraca czas potrzebny na naukę praktycznych zastosowań.

Jakie są najczęstsze błędy popełniane przez inżynierów podczas tworzenia arkuszy kalkulacyjnych?

Największym błędem jest brak separacji danych źródłowych od raportowych oraz stosowanie sztywno wpisanych wartości zamiast odwołań do komórek. Prowadzi to do trudnych w wykryciu błędów przy aktualizacji danych i braku skalowalności arkusza.

Czy kursy Excela dla finansistów przydadzą się w branży budowlanej?

Tak, ponieważ moduły dotyczące budowania modeli finansowych, analizy wrażliwości oraz pracy z przepływami pieniężnymi są uniwersalne. Techniki budowy solidnych modeli Excela stosowane w finansach są identyczne jak te potrzebne do analizy opłacalności inwestycji budowlanych.

Jak zweryfikować jakość szkolenia z Excela przed zakupem?

Sprawdź program kursu pod kątem praktycznych przykładów branżowych, a nie tylko teoretycznego opisu funkcji. Zwróć uwagę, czy szkolenie uwzględnia pracę z dużymi bazami danych (Big Data) oraz czy zapewnia dostęp do plików źródłowych, na których będziesz ćwiczyć.

Czy umiejętność obsługi Tabel Przestawnych jest jeszcze wymagana, czy wystarczą nowsze funkcje?

Tabele przestawne są nadal standardem w raportowaniu ad-hoc ze względu na swoją szybkość i łatwość modyfikacji układu danych. Mimo pojawienia się funkcji takich jak QUERY, tabela przestawna pozostaje niezastąpiona przy szybkim podsumowywaniu dużych, ustrukturyzowanych tabel.

Jak uczyć się Excela, by szybko przekładało się to na efektywność w pracy inżyniera?

Stosuj metodę nauki przez projekty: nie ucz się wszystkich funkcji na pamięć, lecz wybierz jeden proces w pracy, który wymaga automatyzacji, i szukaj rozwiązań pod konkretny problem. Taka metoda „just-in-time learning” buduje trwałe umiejętności techniczne.

Czy znajomość formatowania warunkowego jest ważna dla inżyniera budownictwa?

Tak, jest to niezbędne do szybkiego wykrywania anomalii w przedmiarach, opóźnień w harmonogramach czy przekroczeń kosztów w kosztorysach inwestorskich. Pozwala ona na automatyczne „podświetlanie” błędnych wpisów, co drastycznie zwiększa szybkość kontroli dokumentacji technicznej.
Udostępnij artykuł
30-latka, która potrafi naprawić Twój router i wytłumaczyć, dlaczego potrzebujesz lepszych haseł! Z wykształcenia i pasji inżynierka systemów. Specjalizuję się w optymalizacji procesów przy użyciu nowoczesnych narzędzi cyfrowych.
Brak komentarzy

Dodaj komentarz